BALET

(muz. 1)

Reklama

dzieło muzyczne, wystawiane na scenie w formie widowiska teatralnego, na tle scenografii, zwykle z towarzyszeniem orkiestry; akcja opowiadana i interpretowana tańcem i pantomimą; powstał i rozwinął się w XVI w. na dworze francuskim; dzięki J. Lully'emu został wprowadzony do opery dworskiej Ludwika XIV; od XVIII w. baletmistrz J.G. Noverre uczynił z baletu samodzielne widowisko muzyczne (ballet d'action); podstawy baletu romantycznego zostały stworzone przez baletmistrzów włoskich (S. Vigano i C. Blasis), którzy na pierwszy plan wysunęli taniec kobiecy; w XIX w. głównym ośrodkiem sztuki baletowej stała się Rosja, gdzie rozkwitł balet klasyczny; najsłynniejsze balety rosyjskie to m.in. P. Czajkowskiego Jezioro łabędzie i Śpiąca królewna, napisane zgodnie z zasadami ballet-divertissement M. Petipy (widowisko podzielone na części i "numery"); pocz. XX w. to reforma baletu; bunt przeciw klasycznym układom tanecznym i zrutynizowaniu tańca - szokujące występy tancerki I. Duncan; także reformy konstrukcji baletu M.M. Fokina, realizowane w Ballets Russes; XX w. tworzy nowe formy baletowe, m.in. M. Béjart i jego zespół, grupa London Contemporary Dance Theatre, niem. zespół P. Bausch, baletowe teatry amer. i kanadyjskie; za najwybitniejszych tancerzy 2. poł. XX w. uchodzą m.in. G.S. Ułanowa, M.M. Plisiecka, M. Fonteyn, M.N. Barysznikow. Balet w Polsce: 1785-1794 działał b. na dworze króla Stanisława Augusta; 1818 zał. pierwszy stały zespół baletowy; najwyższy poziom b. w Polsce osiągnął 1837-60; po I wojnie świat. rozwój baletu pod kierunkiem P. Zajlicha; po II wojnie świat. powstało 8 zespołów, działających przy operach; międzynar. renomę zyskał Polski Teatr Tańca C. Drzewieckiego; wybitne kreacje stworzyli m.in. B. Bittnerówna, A. Boniuszko, E. Głowacka, B. Kociołkowska, M. Krzyszkowska, W. Gruca, St. Szymański, W. Wiesiołłowski, G. Wilk, E. Wołk-Karaczewski; wśród choreografów wyróżniali się C. Drzewiecki, J. Gogół, W. Gruca, J. Jarzynówna, T. Kujawa, E. Papliński, E. Wycichowska.

Powiązane hasła:

DEBUSSY Claude Achille, BARYSZNIKOW Michaił, EJFMAN, DIAGILEW Siergiej P., TANECZNA MUZYKA

Podobne hasła:

  • balet, 1. „przyjęcie i spotkanie...
  • balet, 1) rodzaj widowiska teatralnego,...
  • BALET, (muz. 3)

Encyklopedia Internautica

Reklama

Reklama

Reklama